Όταν το 1901 Έλληνες σφουγγαράδες ανακάλυψαν τον μηχανισμό των Αντικυθήρων, κανείς δεν περίμενε ότι θα αποτελούσε έναν από τους πιο πολύπλοκους γρίφους στην ιστορία.

Οι ερευνητές που έχουν ασχοληθεί με την κατανόηση αυτού του πανάρχαιου ρολογιού, πίστευαν για πολλά χρόνια ότι κύρια χρησιμότητά του ήταν ο υπολογισμός της κίνησης των αστρικών σωμάτων.

Μια νέα ομάδα επιστημόνων ανακάλυψε πρόσφατα πως μία από τις ενδείξεις κατέγραφε τις ημερομηνίες της αρχαίας Ολυμπιάδας κάτι που σημαίνει ότι μπορεί να αποτελούσε σημείο αναφοράς για το πέρασμα του χρόνου.

Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων είναι η πιο αρχαία διασωθείσα διάταξη με οδοντωτούς τροχούς. Αποτελείται από μπρούτζινα γρανάζια και ειδικές ενδείξεις, ενώ η πρώτη αναφορά για κάτι παρόμοιο είναι τουλάχιστον 1000 χρόνια αργότερα.

Κοινωνική σπουδαιότητα

Ο Tony Freeth, μέλος της ερευνητικής ομάδας για τον μηχανισμό των Αντικυθήρων, δήλωσε ότι πραγματικά εξεπλάγην με την ανακάλυψη.

«Είχαμε γνώση ότι ο συγκεκριμένος μηχανισμός είχε δημιουργηθεί για να υπολογίζει σύνθετους κύκλους μαθηματικής αστρονομίας. Πραγματικά η έκπληξή μας ήταν μεγάλη όταν διαπιστώσαμε ότι επάνω του αποτυπωνόταν, επίσης, ο τετραετής κύκλος των αγώνων που διεξάγονταν στην αρχαία Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένων των Ολυμπιακών Αγώνων. Όμως οι αγώνες ήταν τέτοιας πολιτιστικής και κοινωνικής σημασίας που είναι απόλυτα λογικό να περιλαμβάνεται η συγκεκριμένη περίοδος στον μηχανισμό».

Με την τεχνική της X-Ray τομογραφίας οι επιστήμονες είχαν την ευκαιρία να δουν σε τρισδιάστατη εικόνα τα 29 διασωθέντα γρανάζια. Η υψηλής ανάλυσης οπτική παράσταση τους πρόσφερε τη δυνατότητα να παρατηρήσουν από κοντά τα μικροσκοπικά γράμματα που βρίσκονται σκαλισμένα στην επιφάνειά του. Το «δευτερεύον καντράν» θεωρούνταν μέχρι πρότινος ότι αντιπροσώπευε το Καλλιππικό ημερολόγιο (κύκλος 940 σεληνιακών μηνών που ισοδυναμεί σε περίπου 76 χρόνια).
Παρόλα αυτά, ο Freeth και οι συνεργάτες του έχουν πλέον τη δυνατότητα να καθορίσουν, σύμφωνα με τις επιγραφές, ότι πρόκειται για τον τετραετή «Ολυμπιακό» κύκλο.
Επιπρόσθετα, η ερευνητική ομάδα είχε τη δυνατότητα να αναγνωρίσει τα ονόματα και των 12 αρχαίων ελληνικών μηνών οι οποίοι αντιστοιχούσαν στις Κορινθιακές αποικίες.